Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ενότητα 2.5 Διαχωρισμός μιγμάτων. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ενότητα 2.5 Διαχωρισμός μιγμάτων. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Απόσταση - Κλασματική απόσταξη

Διάταξη απλής απόσταξης
Απόσταξη
Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται για το διαχωρισμό ενός υγρού συστατικού από ένα διάλυμα που περιέχει στερεές διαλυμένες ουσίες. Με θέρμανση του διαλύματος το υγρό εξατμίζεται, ψύχεται στον συμπυκνωτή, υγροποιείται και συλλέγεται ως απόσταγμα. (π.χ. μίγμα αλατόνερο)

Κλασματική απόσταξη
Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται για το διαχωρισμό των υγρών συστατικών ενός διαλύματος. Θερμαίνεται το μίγμα και τα συστατικά επειδή έχουν διαφορετικό σημείο βρασμού το καθένα, διαχωρίζονται. (π.χ. μίγμα πετρελαίου). Πρώτο αποστάζεται το συστατικό με το μικρότερο σημείο βρασμού και ακολουθούν τα άλλα.

Στο παρακάτω πείραμα διαχωρίζεται ένα υδατικό διάλυμα θειικού χαλκού. Το διάλυμα προστίθεται σε σφαιρική φιάλη, στην οποία προσαρμόζεται ένα θερμόμετρο και πλάγιος ψυκτήρας, και θερμαίνεται ισχυρά ώστε να βράσει. Οι υδρατμοί ψύχονται στον ψυκτήρα ο οποίος ψύχεται με κρύο νερό και το νερό συλλέγεται σε ποτήρι. Ο στερεός θειικός χαλκός παραμένει στη φιάλη.

video
Το βίντεο προέρχεται από το εκπαιδευτικό λογισμικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου για τη χημεία Β' γυμνασίου

Φυγοκέντρηση


Με τη μέθοδο αυτή διαχωρίζουμε μίγματα τα οποία αποτελούνται από δύο υγρά με διαφορετική πυκνότητα ή από υγρά με μικροσκοπικές στερεές προσμίξεις. Το μίγμα τοποθετείται σε ειδικές φυγοκεντρικές συσκευές και αναγκάζεται σε γρήγορη περιστροφή με αποτέλεσμα τα αιωρούμενα στερεά συστατικά ή το υγρό συστατικό με τη μεγαλύτερη πυκνότητα να κινούνται προς την περιφέρεια της συσκευής, σε αντίθεση με τα υγρά συστατικά με τη μικρότερη πυκνότητα που κινούνται προς τον άξονα περιστροφής.

Χρωματογραφία

Στη χρωματογραφία το μίγμα μαζί με ένα διαλύτη απορροφούνται από ένα πορώδες υλικό. Καθώς ο διαλύτης διαχέεται στο πορώδες υλικό παρασύρει τα συστατικά του μίγματος. Ο διαχωρισμός γίνεται λόγω της διαφορετικής ταχύτητας με την οποία διαχέονται τα συστατικά του μίγματος στο πορώδες υλικό. (π.χ. μίγμα χρωστικών ουσιών). Οι ουσίες βρίσκονται στο μίγμα σε εξαιρετικά μικρές ποσότητες.

Στο παρακάτω πείραμα διαχωρίζεται το μίγμα των χρωστικών από το οποίο αποτελείται το μαύρο μελάνι του μαρκαδόρου. Σε μια ταινία διηθητικού χαρτιού προσθέτουμε μια ποσότητα μελάνης και το χαρτί τοποθετείται σε ποτήρι που περιέχει αλκοόλη ώστε να διαβρέχεται μόνο το κάτω μέρος του.
Ενώ η αλκοόλη διαβρέχει το ποτήρι προς τα πάνω, οι διάφορες χρωστικές ουσίες παρασύρονται με διαφορετική ταχύτητα και διαχωρίζονται.

video
Το βίντεο προέρχεται από το εκπαιδευτικό λογισμικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου για τη χημεία Β' γυμνασίου.

Διήθηση και εξάτμιση

Σε αυτό το πείραμα διαχωρίζεται ένα μίγμα τριών συστατικών: νερού, ζάχαρης και θείου. Το μίγμα διηθείται σε χωνί διήθησης. Το θειάφι δε διαπερνά το διηθητικό χαρτί και παραμένει σ' αυτό. Στη συνέχεια μπορούμε να το ξηράνουμε και να το παραλάβουμε.Το υδατικό διάλυμα ζάχαρης διαπερνά το χαρτί και συλλέγεται σε κάψα πορσελάνης. Θερμαίνεται ώστε να εξατμιστεί όλο το νερό και η κρυσταλλική ζάχαρη παραμένει στην κάψα. 

video

Το βίντεο προέρχεται από το εκπαιδευτικό λογισμικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτο για τη χημεία Β' γυμνασίου.

Εξάτμιση

Η μέθοδος αυτή εφαρμόζεται όταν θέλουμε να διαχωρίσουμε στερεές ουσίες που είναι διαλυμένες σε υγρούς διαλύτες. Γίνεται όταν δεν μας ενδιαφέρει το υγρό και συλλέγουμε μόνο το στερεό.

Στο παρακάτω πείραμα διαχωρίζεται ένα ομογενές μίγμα (διάλυμα) νερού και αλατιού (χλωριούχου νατρίου). Το μίγμα προστίθεται σε κάψα πορσελάνης και θερμαίνεται ώστε να εξατμιστεί όλο το νερό. Το κρυσταλλικό αλάτι παραμένει στην κάψα.

video 
Το βίντεο προέρχεται από το εκπαιδευτικό λογισμικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτο για τη χημεία Β' γυμνασίου.

Διήθηση

Με διήθηση (φιλτράρισμα) διαχωρίζονται τα στερεά συστατικά από τα υγρά στα ετερογενή μίγματα. Γίνεται με τη βοήθεια φίλτρων (ηθμών).

Στο διπλανό πείραμα γίνεται ο διαχωρισμός μίγματος νερού με κιμωλία.

 
Στο παρακάτω πείραμα διαχωρίζεται ένα μίγμα νερού και άμμου.Το μίγμα προστίθεται σταδιακά σε χωνί διήθησης, στο οποίο έχουμε τοποθετήσει ειδικό πορώδες διηθητικό χαρτί (φίλτρο).Το νερό διαπερνά το χαρτί και συλλέγεται σε ποτήρι. Η άμμος δεν το διαπερνά και παραμένει σ' αυτό. Στη συνέχεια μπορούμε να την ξηράνουμε και να την παραλάβουμε.

video

Απόχυση

Χρησιμοποιείται για το διαχωρισμό ενός υγρού ετερογενούς μίγματος. Εφαρμόζεται σε υγρά μίγματα στα οποία υπάρχει στερεό συστατικό, το οποίο είναι αδιάλυτο και διασκορπισμένο μέσα στο υγρό. Το μίγμα αφήνεται στην ηρεμία για κάποιο χρόνο, το στερεό συστατικό καθίζεται (σχηματίζεται ίζημα) και στη συνέχεια το υγρό απομακρύνεται, ώστε να επιτευχθεί ο διαχωρισμός. 

Στο διπλανό πείραμα γίνεται ο διαχωρισμός μίγματος νερού με άμμο.





Εφαρμόζεται και για το διαχωρισμό υγρών που δεν αναμειγνύονται μεταξύ τους, όπως νερό και λάδι.

Στο παρακάτω πείραμα διαχωρίζεται ένα μίγμα νερού και λαδιού. Το μίγμα προστίθεται σε ειδικό διαχωριστικό χωνί και το νερό σχηματίζει την κατώτερη στιβάδα.Στη συνέχεια αποχύνουμε το νερό σε ένα ποτήρι με τη βοήθεια της στρόφιγγας. Το λάδι μένει στο χωνί και συλλέγεται σε άλλο ποτήρι.

video

Εκχύλιση

Εκχύλιση είναι μια φυσική μέθοδος διαχωρισμού μιγμάτων κατά την οποία μέσα σε ένα υγρό διαλύτη τοποθετείται ένα στερεό μίγμα. Οι ευδιάλυτες ουσίες διαλύονται στο υγρό διαχωρίζοντας τες από τις αδιάλυτες της στερεάς φάσης.

παράδειγμα: Το άρωμα από τα λουλούδια ή το άρωμα και τα συστατικά του τσαγιού από τα φύλλα τσαγιού διαχωρίζονται με εκχύλιση. Με την παραμονή των φύλλων ή των λουλουδιών σε ζεστό νερό ή αλκοόλη το άρωμα διαχωρίζεται και διαλύεται στο διαλύτη.

Μαγνητικός διαχωρισμός

Μαγνητικός διαχωρισμός είναι η μέθοδος που εφαρμόζεται όταν θέλουμε να διαχωρίσουμε από ένα μίγμα τα συστατικά εκείνα που έλκονται από ένα μαγνήτη.
Σε αυτό το πείραμα διαχωρίζεται ένα μίγμα θείου και σιδήρου. Με τη βοήθεια ενός μαγνήτη, που έλκει το σίδηρο, συλλέγουμε όλα τα ρινίσματα σιδήρου.Το θείο δεν έλκεται από το μαγνήτη και παραμένει στο δοχείο.
video
Το βίντεο προέρχεται από το εκπαιδευτικό λογισμικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτο για τη χημεία β' γυμνασίου.

Διαλογή - Κοσκίνισμα

μίγμα διαφόρων φασολιών
Διαλογή 
Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται όταν θέλουμε να διαχωρίσουμε συστατικά με μεγάλο μέγεθος και σχετικά μικρό πλήθος από μίγματα με στερεά συστατικά (π.χ. μίγμα από φακές και φασόλια). Διαχωρίζονται στερεά με διαφορετικές ιδιότητες (χρώμα, μέγεθος κόκκων κτλ). Γίνεται με το χέρι ή λαβίδα.






κοσκίνισμα εδάφους
Κοσκίνισμα 
Κοσκινίζοντας ένα μίγμα με συστατικά διαφορετικού μεγέθους μπορούμε να διαχωρίσουμε τα συστατικά του, καθώς, ανάλογα με το μέγεθος των οπών του κόσκινου, κάποια από αυτά περνούν μέσα από τις οπές, ενώ άλλα όχι (π.χ. μίγμα από αλεύρι και πετραδάκια). Γίνεται με ειδικά κόσκινα.